+ARKİV'in gelişmiş özelliklerinden yararlanmak için lütfen giriş yapınız!
veya ile bağlan.

Pin It

İzmir Modern Mimarlık Mirasından Bir Yıldız Kaydı: Özsaruhan Evi (1953-2011)

1 Ağustos 2011 tarihinde yıkılan Özsaruhan Evi''''nin hikayesini Ege Mimarlık''''ın son sayısında Yasemin Sayar ve Didem Akyol Altun kaleme aldı.

Özsaruhan Evi Yıkıldı!

İzmir Mimarlar Odası''''nın internet sitesindeki habere göre 1950''''lerin modern konut kültürünün bir temsilcisi olan Özsaruhan Evi yıkıldı.

Ziya Nebioğlu

1915 yılında Aydın'da doğan ve "1950-70’li yallarda İzmir mimarlık sahnesinin önemli aktörlerinden".

Aşağıdaki yazı Yasemin Sayar'ın EGEMİMARLIK dergisinin 2006/3 – 58 sayısında yayınlanan, “Mimar Ziya Nebioğlu’nun 1950-1960 Yılları Arasında Karşıyaka’da Gerçekleştirdiği Konut Çalışmaları” isimli yazısından alınmıştır:

Ziya Nebioğlu (1915-1975), 1950-70’li yallarda İzmir mimarlık sahnesinin önemli aktörlerinden birisi olmasana rağmen, bugün meslek yaşamına ilişkin ulaşabildiğimiz bilgiler Arkitekt dergisinde 1967 yılında yayınlanmış olan Nebioğlu Tatil Köyü’nün kısa bir tanıtım yazısı ile sınırlıdır. Yaklaşık 30 yıl süren bir meslek yaşamına ilişkin belgelerin bu kadarla kalması, bu dönemde İzmir’in mimarlık medyasına sınırlı katılımı ile ilişkili olmalıdır. Yine de Nebioğlu’nun biyografisini biraz daha genişletmek olanaklıdır.

1915 yılında Afyon’un Güney Köyü’nde doğan Z. Nebioğlu, ilk ve orta eğitimini Afyon’da, lise eğitimini ise İzmir Şirinyer Amerikan Okulu’nda tamamlamıştır. Kahve ve tütün ticareti yapan babasının üniversite eğitimi için Almanya’ya göndermek istemesine rağmen, o çocukluğundan itibaren hayalini kurduğu mimarlık eğitimini almak amacıyla kendi isteği doğrultusunda Amerika Birleşik Devletleri’ne gitmiştir. 1938’de University of Florida-Gainsville’de (ABD) başladığı mimarlık eğitimini 1943’te tamamlamış ve 1948 yılına kadar yaşadığı Florida’da tasarım, uygulama ve eğitim alanlarında çalışmıştır. 1948’de eşi ve çocukları ile Türkiye-İzmir’e dönerek, Halim Alanyalı Geçidi’nde bulunan ve 1965 yılında Urla’ya taşınana kadar mimarlık faaliyetlerini yürüteceği bürosunu açmıştır. Bu dönemde İzmir mimarlık ortamı göz önüne alındığında, Nebioğlu’nun Amerika’dan döner dönmez başladığı serbest mimarlık kariyerini ölümüne kadar başarıyla devam ettirebilmiş olması vurgulanması gereken bir noktadır. 1950’li yıllarda dahi İzmir, serbest mimarlık camiasını rahatlıkla besleyebilecek bir potansiyele sahip değildir. Kentin önde gelen mimarları genellikle belediye ile bağlantılı olarak çalışmayı tercih etmiştir. Nebioğlu ise, bu zorlu ortamda yeteneği, vizyonu ve Amerikan Koleji’nden edindiği geniş sosyal çevre ile tutunmayı başarmıştır.

Nebioğlu 1950-60’lı yıllarda İzmir’de -Karşıyaka, Alsancak, Göztepe- ve Aydın-Söke’de çok sayıda bahçeli konut, az katlı aile apartmanı, okul ve sinema binası inşa etmiştir. En önemli ürünü ise Türkiye için bir ilk olma özelliği taşıyan, 1965 yılında inşa etmeye başladığı, 1970’li yıllarda birçok Türk filmine sahne olan Nebioğlu Tatil Köyü’dür.